سیکلیدها جزو ماهیان مهاجم و جنگجو و نا آروم آکواریوم هستن که نگهداری اونها با ماهیان دیگه کمی مشکله . سیکلیدها به دو گروه سیکلیدها آمریکایی و سیکلیدها آفریقایی تقسیم میشن که هر دو گروه تجاوزکار و مهاجم هستن . اغلب , این ماهی ها رو با ماهی های گوشتخوار بزرگ نگهداری میکنن اما حتا ماهی های بزرگ هم از دست این ماهی ها در امان نیستن و حتا اسکارها و پیراناها هم نمیتونن با سیکلیدها کنار بیان و گاه بینشون درگیری پیش میاد . اما سوای این خصوصیتشون  ماهی هایی هستن خیلی باهوش و بسیار جذاب . رنگهای زیبایی دارن . ماده ها کوچکتر و نرها بزرگتر هستن .

این ماهی ها از نوزادان خودشون به شدت مراقبت میکنن . نکته جالبتر در بین این ماهی ها این هست که والدین نوزادان رو به نوبت در دهان نگهداری میکنن و زمانیکه احساس امنیت میکنن اونها رو از دهان خارج میکنن . این ماهی ها در زمان تولید مثل بسیار مهاجم میشن و باید حتمن از ماهی های دیگه جدا باشن و یا در آکواریوم بزرگی نگهداری بشن . حتا نسبت به اشیا بیرون آکواریوم هم حساسیت نشون میدن و شب هنگام محل نوزادان رو تغییر میدن و به مخفیگاه دیگه ای منتقل میکنن و اگر باز هم احساس نا امنی کنن نوزادان خودشون رو میخورن . در موقع تخم گذاری کافیه یه کوزه سفالی رو تا نیمه در ماسه قرار بدیم تا ماهی ها گودالی درون کوزه و زیر شنها حفر کنن و تخم ها رو در اونجا بگذارن . نکته جالب اینکه این ماهی ها فقط به میل خودشون تخم گذاری میکنن و تغییرات دما و آب و تغذیه هیچ نقشی در این مورد ایفا نمیکنه و حتا بر عکس میتونه باعث نزاع بین جفت ها بشه ! این ماهی ها با اینکه دارای دهان کوچکی هستن اما به علت داشتن آرواره های قوی و دندانهای تیز , جراحت های عمیقی در بدن ماهی های متجاوز ایجاد میکنن . از نکات جالب دیگه در مورد این ماهی ها این هست که ماهی نر قادره تا تخم های ماهی های ماده گروه های دیگه ای از سیکلیدها رو هم بارور کنه و به همین دلیل انواع دورگه زیادی در بین سیکلیدها به چشم میخوره .نکته بعدی قابل تربیت بودن این ماهی ها ست . زمانیکه این ماهی ها کوچک هستن اگر در کنار ماهی های آرام و گیاهخوار بزرگ قرار بگیرن , خوی تهاجمی خودشون رو از دست میدن " بجز در زمان تولید مثل " .

در موقع خرید بهتره ماهی های کوچک رو خریداری کنید تا به ماهی های دیگه آسیب نرسونن و به مرور کمی رام بشن . هوش سرشار این ماهیها نکات قابل توجه و عجیبی رو بهمراه داره . معمولا هر کدوم از سیکلیدهای نر , گوشه ایی رو بعنوان مقر قدرت خودشون انتخاب می کنن و هیچکدوم از نرهای دیگه حق ورود به اونجا رو ندارن . برای انتخاب جفت , نرها برای مبارزه به وسط آکواریوم میرن و درگیری و خشونت بخرج میدن . ماهیهای ماده نظاره گر و تماشاچی هستن و بهترین و قویترین نر رو زیر نظر می گیرن و بالاخره نر مورد علاقه شون رو انتخاب می کنن . در واقع ماده , ماهی نر رو برای ازدواج انتخاب می کنه ! ماهی ماده بعد از انتخاب نر به مقر نر میره و بیحرکت می ایسته . در اینحالت ماهی نر انتخاب شده با غرور و شادی و شهامت بیشتری از قلمرو خودش دفاع می کنه و بشدت مراقب اوضاع و احوال نرهای مجاوره تا به حریم ش  وارد نشن . در این مرحله برای جلوگیری از درگیری و زخمی شدن ماهی ها بهتره جفت انتخاب شده رو به آرومی به یک آکواریوم دیگه انتقال بدیم و برای اونها یک کوزه یا گلدان کوچک قرار بدیم یا چند تکه سنگ که بر روی هم چیده شده و بحالت غار در اومده که جفت سیکلید در همون جا تخمریزی کنن . سیکلیدها معمولن دوست دارن تخمهاشون رو در داخل حفره ها و یا سوراخها مخفی کنن . ماهی ماده تخمها رو بر روی سطحی صاف می چینه و بلافاصله ماهی نر اونها رو بارور می کنه . تخمها چسبنده هستند و از سنگ جدا نمیشن . بعد از اتمام تخمریزی والدین به مراقبت از تخمها می پردازن در حالیکه یکی از اونها تخمها رو مراقبت و جریان آب رو بر روی اونها ایجاد می کنه تا تخمها تمیز بمونن ، ماهی دیگه برای تهیه خوراک به شکار میره . مراقبت از تخمها بقدری برای والدین مهمه که حتی در هنگامیکه والدین نگهبانی تخمها رو با هم عوض می کنن باز هم تخمها تحت نظر هستن . بعد از چهار روز تخمها شروع به ترک برداشتن می کنن ، والدین اونها رو از سطح سنگ جدا کرده و به دهان خودشان منتقل میکنن و در حفره داخل دهان جای میدن که اغلب برای آکواریومیست های مبتدی این تصور رو پیش میاره که والدین تخم ها یا نوزادان رو میخورن . در طی چهار روز کیسه زرده ای که در زیر شکم لاروها قرار داره بتدریج جذب بدنشون می شه و بعد از اون قادرن براحتی شنا کنن . سیکلیدها از فرزندان خودشون مراقبت می کنن و با رفتارهای هوشمندانه ای اونها رو تحت آموزشهای سختی قرار میدن . اونها بچه ها رو به گردش در داخل آکواریوم میبرن در حالیکه یکی از والدین در جلوی صف و دیگری در انتهای صف قرار گرفته . در این مرحله باید دادن غذای زنده رو به اونها شروع کرد . بهترین غذای زنده مورد علاقه اونها نوزاد آرتمیا ست . روزانه چهار نوبت باید به اونها غذا داد . گاه به دلایلی مثل ایجاد استرس و ضربه زدن به شیشه آکواریوم باعث ناراحتی و عصبانیت والدین میشه که در بیشتر مواقع ماهی نر به اشتباه شروع بخوردن بچه ماهی ها میکنه که این عمل باعث درگیری و نزاع شدیدی با ماهی ماده میشه و جفتها بشدت با همدیگه زد و خورد می کنن ، و اگر اونها رو از هم جدا نکنیم به مرگ ماهی ماده ختم خواهد شد . قبل از بروز چنین حالتی , بهتره فقط ماهی ماده بتنهایی از بچه ها مراقبت کنه که البته ماهی نر و ماده رو باید با تیغه شیشه ای جدا کرد تا باعث افسردگی ماهی نر نشه . بعد از چند روز ماهی ماده رو هم از کنار بچه ها باید برداشت و به ماهی نر خودش معرفی کرد . اگه درگیری باز هم ادامه پیدا کرد بهتره بینشون رو با یک تیغه شیشه ای جدا کرد و دو روز بعد تیغه رو برداشت و اگه همه چیز عادی بود که بین جفت آشتی برقرار شده و باید با دادن غذاهای زنده اونها رو تقویت کرد تا دوباره آماده تخمگذاری بشن . چنانچه درگیری ادامه پیدا کرد باز هم بین اونها رو با تیغه شیشه ای جدا باید کرد ! معمولن بعد از دو بار جدا سازی آشتی برقرار خواهد شد . نوزادان سیکلیدها به غذاهای گوشتی علاقه زیادی دارن . اگر در هر روز یک وعده مخلوط دل گاو و اسفناج و میگو به اونها داده بشه خیلی سریع رشد میکنن . اگه بموقع به بچه ها غذا داده بشه هیچ مشکلی پیش نمیاد ولی اگه به بچه ها گرسنگی بدید بچه های بزرگتر به بچه های کوچکترها حمله ور میشن و اونها رو می خورن ! بهتر اینه که سریع اونها رو درجه بندی کنید , بطوریکه بزرگترها در یک آکواریوم و کوچکترها در آکواریوم دیگه قرار بگیرن !